Skip to main content

Breiwerk maakt een groot deel uit van de Noorse geschiedenis en gebreide kleding heeft zich ontwikkeld van essentiële werkkleding tot gezochte mode. Maar waarom houden we tegenwoordig zoveel van breiwerk?

Breien is populair!

De helft van de Noorse bevolking loopt rond in handgebreide truien, sjaals en wanten in allerlei kleurencombinaties.

Als je in Noorwegen reist, is de kans groot dat je iemand ziet breien in een café, in het openbaar vervoer, tijdens vergaderingen of lezingen, in een bar - en zelfs tijdens een wandeling! Breien is een onlosmakelijk onderdeel van Noorwegen.

Sommige Noren krijgen gebreide kledingstukken van hun oma, maar velen maken ze zelf. Vrouwen, mannen en zelfs tieners drukken zichzelf uit door te breien.

Niemand weet hoe oud de kunst van het breien is, maar er wordt verondersteld dat breien al sinds het begin van de 16e eeuw, of zelfs daarvoor, gemeengoed is in Noorwegen.

De gemechaniseerde brei-industrie begon in de 18e eeuw. Er ontstonden lokale patronen en in sommige dorpen werd gebreide kleding een onderdeel van de lokale klederdracht en volkscultuur.

Plaatselijke breipatronen

Noorwegen staat bekend om zijn grote verscheidenheid aan breipatronen.

Veel plaatsen in Noorwegen hebben hun eigen lokale truien met unieke patronen, zoals in Setesdal, Telemark, Valdres, Lofoten, Fana, Haukeli en Henningsvær.

Bekijk deze lokale patronen uit het hele land.

Een aantal van de bekendste breipatronen die met Noorwegen worden geassocieerd zijn het iconische Marius-truipatroon en het Selbu-rozenpatroon dat wordt gebruikt voor Selbuvott (wanten) en Selbukofte (jassen).

Ik denk dat Noors breiwerk populair is, omdat onze patronen zo karakteristiek zijn dat ze bijna nationale symbolen zijn geworden.

Annemor Sundbø - "De moeder van het breien".

Annemor Sundbø wordt "de moeder van het breien" genoemd vanwege haar onderzoek naar de cultuurgeschiedenis van het breien. Ze is ook lerares handvaardigheid, textielontwerpster en auteur.

In 1983 nam ze een klein wolbedrijfje buiten Kristiansand over, genaamd Tweed og Ulldynefabrikk, dat wol recyclet. Hier begon haar onderzoek naar breien.

"Ik denk dat breien populair is omdat mensen tegenwoordig zuinig willen zijn op het milieu door kleding te hergebruiken, dus halen ze hun oude kofte van zolder."

Kofte zijn in!

"Het lijkt erop dat Noorse kofte (wollen tuniek-achtige truien) een modetrend zijn geworden!"

Sundbø denkt dat het iets te maken heeft met hun prachtige patronen. Ze denkt ook dat sociale media een grote invloed hebben gehad op de populariteit van breien.

"Online kunnen we technieken en patronen bespreken met mensen die aan de andere kant van de wereld wonen! Breien is een sociale activiteit die mensen samenbrengt."

Bezoek hier de startpagina van Annemor.

Breien kent geen leeftijd

"Breien helpt me ontspannen en ik kan het overal mee naartoe nemen. Ik denk dat het een populaire hobby is omdat mensen tegenwoordig meer geven om het milieu, slow fashion en een 'doe het zelf' mentaliteit hebben. Dat is een mooie manier om de traditie voort te zetten."

Tonje Hærnes Doseth is een 19-jarige breister uit Gudbrandsdalen. Ze begon op 10-jarige leeftijd met breien nadat ze het van haar oma en YouTube-tutorials had geleerd, en maakte haar eerste trui in 2020 tijdens de pandemie. 

Ze lanceerde haar eigen brei-account op Instagram en werd lid van een groep genaamd "jonge breiers". Sindsdien heeft ze veel verschillende kledingstukken gemaakt voor zichzelf, familie en vrienden.

"Ik denk dat breien steeds populairder wordt bij jongeren omdat breiende influencers hun werk delen en ons inspireren. Leren breien en inspiratie opdoen is tegenwoordig veel toegankelijker dankzij sociale media.”

Breien is voor iedereen

Arne Nerjordet en Carlos Zachrisson staan bekend om hun originele, kleurrijke en visueel opvallende ontwerpen die geïnspireerd zijn op hun Scandinavische achtergrond. In 2001 richtten ze hun merk Arne & Carlos op.

"Wij denken dat breien populair is omdat je de mogelijkheid hebt om te dragen en te gebruiken wat je maakt. Noorwegen is een koud land, dus we kunnen onze creaties het hele jaar door gebruiken," zeggen ontwerpers, textielkunstenaars en auteurs Arne en Carlos.

Volgens de cijfers zijn de meeste breiers vrouwen. "We weten niet waarom vrouwen meer breien. We kennen veel mannen die breien!"

Populair in de Verenigde Staten

"Voor ons begon breien als een hobby, maar nu hebben we miljoenen views op YouTube, waar we breitutorials delen."

Hun YouTube-kanaal heeft meer dan 178.000 abonnees en is daarmee het populairste breikanaal in de VS!

"Breien is erg populair in de VS. Veel Noorse Amerikanen zijn geïnteresseerd in Noors cultureel erfgoed, dus er lopen in de VS ook veel mensen rond in Noorse gebreide truien!", leggen ze uit.

Bekijk hier hun designs.


De Noorse brei-hype

Unn Søiland Dale staat bekend als breipionier en wordt 'de eerste carrièrevrouw van Noorwegen' genoemd omdat ze traditionele Noorse breipatronen wereldberoemd heeft gemaakt. Ze werkte samen met Franse modehuizen en beïnvloedde internationale modetrends.

De opa van Dale leerde haar al heel jong breien, nog voordat ze kon lezen.

Haar meest iconische ontwerpen zijn Marius, Eskimo en Geilo, die populair werden nadat de beroemde alpinisten Stein en Marius Eriksen ze droegen.

In de Noorse film Troll i ord uit 1954 zien we acteurs gekleed in gebreide kleding ontworpen door Dale. De film bracht een grote brei-hype op gang in Noorwegen.

De Eskimo- en Geilo-designs van Dale stonden beide in 1954 in British Vogue. Eskimo stond ook op de cover van Vogue France. Meer en meer internationale beroemdheden verschenen in traditionele Noorse truien gemaakt door het bedrijf van Dale.

De trend gaf aanleiding tot het concept van 'Noorse truien' en haar ontwerpen zijn tot op de dag van vandaag de populairste breipatronen in Noorwegen.

Waar koop je ze?

Als je de kunst van het zelf breien nog niet onder de knie hebt, kun je in de winkel supermooie handgemaakte of industriële truien van hoge kwaliteit kopen en dan hoor je er helemaal bij!

Je vindt een grote verscheidenheid aan gebreide truien in ambachtelijke winkels, kledingzaken en sportzaken in Noorwegen.

Handgemaakte truien, wanten, sokken, mutsen, enz. worden vaak ook verkocht op markten en in boerderijwinkels.

Je kunt machinegebreide kwaliteitstruien vinden in breiwinkels in heel Noorwegen en bij factory outlets zoals de Devold outlet factory in Langevåg (bij Ålesund) en Dale of Norway in Dale (bij Bergen). Je vindt ook veel hoogwaardige gebreide artikelen bij Norsk Flid Husfliden (link is alleen in het Noors), met 28 winkels in heel Noorwegen met producten van Noorse ontwerpers.

Als je zelf wilt breien, kun je garen kopen in breiwinkels. De bekendste Noorse garenmerken zijn Sandnes-garen, Rauma-garen en Hillesvåg Ullvarefabrikk. Het is ook mogelijk om zowel garen als gebreide kleding online te bestellen. Er zijn ook een aantal kleinere, lokale garenproducenten die garen maken van schapenwol, alpaca's en zelfs konijnen!

Psst: Als je een Noor kent, is het goed mogelijk dat je gebreide kleding krijgt voor je verjaardag of als kerstcadeau.

Handwerk in Noorwegen

Wil je zelf garen kopen of kies je voor een traditioneel gebreid artikel? Hier kan je terecht!

Profiteer van deze topaanbiedingen

Neem een kijkje bij onze sponsors die er alles aan doen om je een goede reis te bezorgen.