Dé gids voor het Noorwegen van Munch

Edvard Munch was een wereldberoemde schilder en prentkunstenaar uit Noorwegen. Hij creëerde meer dan 60 jaar lang kunst en was een van de belangrijkste kunstenaars van het modernisme.

Zijn meest bekende werk is De Schreeuw, geschilderd in 1893, en dit is een van de meest iconische schilderijen in de moderne kunst. Andere bekende werken zijn Meisjes op de pier en Madonna.

De werken van Munch zijn geïnspireerd door zowel de mensen in zijn leven als de landschappen waar hij woonde en werkte. Ontdek de plaatsen waar Munch zijn thuis vond en waar hij inspiratie opdeed voor zijn beroemdste werken.

1. Oslo: waar het allemaal begon

De sporen van Munch zijn nog overal te vinden in Oslo. Het opvallende MUNCH-museum telt maar liefst 13 verdiepingen in de nieuwe wijk Bjørvika aan het water in Oslo. Het museum biedt naast de beroemde werken ook een fantastisch uitzicht. Het architectonische hoogstandje werd in 2021 geopend en bevat de grootste collectie werken van Munch ter wereld, waaronder de beroemde De Schreeuw en Madonna.Stel je eens voor dat je koffie drinkt in een van de restaurants terwijl je uitkijkt over het Oslofjord, op dezelfde plek die Munch zijn hele leven heeft geïnspireerd.

Op korte loopafstand van MUNCH, in de populaire wijk Aker Brygge aan het water van Oslo, vind je ook Het Nationaal Museum. Dit is het grootste museum in de Noordse regio en huisvest een van de belangrijkste collecties meesterwerken van Edvard Munch, waaronder een van de versies De Schreeuw.

Maak een korte wandeling naar Ekeberg, dicht bij het beeldenpark Ekebergparken, waar je op de exacte plek kunt staan die de inspiratie vormde voor De Schreeuw, compleet met hetzelfde panoramische uitzicht op het fjord dat Munch inspireerde en niet los kon laten.

Ontdek een verborgen pareltje door tijdens de zomermaanden de studio van Munch te bezoeken bij Ekely, een minder bekende plek waar de kunstenaar zijn laatste jaren doorbracht.

2. Ramme: het toevluchtsoord van de kunstenaar

Op slechts 40 minuten ten zuidoosten van Oslo ligt de culturele bestemming Ramme in Hvitsten. Dit is het toevluchtsoord van Munch op het platteland. Munch kocht hier een huis in 1910. Zijn villa, gebouwd in Franse chateaustijl, is sindsdien gerestaureerd en in zijn oorspronkelijke glorie hersteld.

Wandel over het culturele pad door landschappen die talloze werken hebben geïnspireerd, ontdek de betoverende tuin Havlystparken en trakteer jezelf op een lunch in de historische Boerderij Ramme. Voor de complete ervaring kun je overnachten aan het fjord bij Ramme Fjordhotell. Hetzelfde uitzicht dat ooit tot de verbeelding van Munch sprak, kan wellicht ook jou inspireren.

3. Moss: kunst en natuur verenigd

Tussen 1913 en 1916 woonde en werkte Munch bij de boerderij Grimsrød op Jeløya, een prachtig eiland in de gemeente Moss in Østfold, ten zuidoosten van het Oslofjord. Het eiland combineert natuurlijke schoonheid met artistiek erfgoed en is een paradijs voor kunstliefhebbers.

Bij het historische hotel Refsnes Gods kun je genieten van een diner, omringd door originele litho's van Munch bij Restaurant Munch. Een overnachting hier is het ook zeker waard. Het hotel is bekroond met de Olavsroos - een certificering die wordt gegeven aan hoogwaardige bestemmingen die een rol spelen bij het behoud van Noors cultureel erfgoed.

Tijdens een wandeling over de schilderachtige paden en open landschappen van Jeløya, kun je de omgeving die Munch inspireerde volledig tot je nemen. Vergeet niet om de bekroonde galerieën Galleri Røed en Galleri F15 te bezoeken. Galleri F15 is gevestigd in een historisch herenhuis met een prachtig uitzicht op het Oslofjord.

4. Fredrikstad: De moeders van Munch

Munch had ook nauwe banden met Fredrikstad, de grootste stad in de regio Østfold. Twee vrouwen die belangrijk waren in het leven van Munch werden hier geboren, namelijk zijn moeder en tante.

In de stad vind je het monument De moeders van Munch van kunstenaar Birthe Marie Løveid, waarop Edvard Munch als klein jongetje samen met zijn moeder en tante Karen staat afgebeeld.

Kunstliefhebbers kunnen ook goed terecht bij Bastion 5 of Østfold Kunstcentrum (ØKS), een centrum voor hedendaagse visuele en toegepaste kunst gerund door kunstenaars.

5. Åsgårdstrand: Het huis van Munch

Steek het fjord over naar Horten en Åsgårdstrand in Vestfold, aan de westelijke oever van het Oslofjord. Dankzij de schilderachtige omgeving is het gemakkelijk te begrijpen waarom Edvard Munch koos voor Åsgårdstrand als zijn woonplek. Tegenwoordig dient het perfect behouden huis van Munch als een museum dat open is voor bezoekers. Terwijl je door kamers loopt waar alles nog precies zo is als hij het achterliet, ontwikkel je een hechte band met de kunstenaar. Dit is waar Munch De dans van het leven schilderde - en hetzelfde zonlicht dat hem inspireerde, schijnt nog steeds door de ramen.

Een ander belangrijk werk dat zich afspeelt in Åsgårdstrand is Meisjes op de pier. Dit is een beeld wat je wellicht herkent (en kunt recreëren) terwijl je door de pittoreske straatjes wandelt.

6. Kragerø: de ku(n)stplaats

Ongeveer anderhalf uur ten zuiden van Åsgårdstrand ligt de bruisende kustplaats Kragerø en de bijbehorende eilandengroep. Kragerø is in de zomer een populaire vakantiebestemming voor Noren. De rest van het jaar is Kragerø een kalme, charmante oase.

Het unieke licht van Kragerø heeft veel kunstenaars geïnspireerd, waaronder Edvard Munch. Treed in de voetsporen van Munch door de smalle, gezellige straatjes die hem inspiratie gaven voor veel van zijn beroemdste werken!

Naast de Munch-tentoonstelling kun je in het Berg-Kragerø Museum meer kunst ontdekken, dieper in de kustcultuur van Kragerø duiken en meer te weten komen over de historische exportindustrie van natuurijs.

Een van de opvallende sculpturen is een eerbetoon aan de tijd van Edvard Munch in Kragerø bij het schilderachtige uitkijkpunt op Skrubben. Het was precies op deze plek dat Munch inspiratie vond voor zijn meesterwerk De Zon.

7. Løten: de geboorteplaats van Munch

Hoewel Edvard Munch opgroeide in Kristiania, het huidige Oslo, werd hij op 12 december 1863 geboren in het dorpje Løten. Dit ligt genesteld in het heuvelachtige landschap van Oost-Noorwegen.

Vandaag de dag eert Løten zijn band met de kunstenaar met een speciaal Munch-centrum, naast het Klevfos Industrieel Museum. Het centrum richt zich op Munchs kindertijd en zijn blijvende band met het gebied, door tentoonstellingen van zijn vroege tekeningen en persoonlijke brieven geschreven tijdens bezoeken aan zijn geboorteplaats.

Løten bevat veel sporen van de artistieke nalatenschap van Munch. Verken de Munch-speeltuin, bekijk de doopvont waar hij werd gedoopt, bezoek het Munch-centrum en bekijk gebouwen die in de kenmerkende Munch-kleuren zijn geschilderd. Ga ook zeker langs bij de fotogenieke plek bij de boerderij Engelaug Østre, de geboorteplaats van de kunstenaar en de levendige, op Munch geïnspireerde straatkunst.

8. Vågå

De familie van Munch aan zijn vaders kant woonde generaties lang in Vågå. Vågå is een gemeente in de provincie Innlandet, gelegen in het traditionele district van de vallei Gudbrandsdalen, omgeven door prachtige bergen en natuur. Uit de brieven en schetsen van Munch blijkt dat hij zijn hele leven een nauwe band met deze plek had en het meerdere keren bezocht.

Het Munch-wandelpad begint bij Bessheim, waar Edvard Munch in juli 1895 naar Vågå liep. Treed in zijn voetsporen van de bergen naar het dorp en ontdek onderweg zijn leven, kunst en het rijke natuurlijke en culturele erfgoed van de regio. De 54 km lange route naar Vågåmo is ook geweldig om te fietsen. Hoogtepunten zijn onder andere de Vågå-kerk en de Munch-wandeling in Vågåmo, met het hoorspel Portret van overgrootmoeder.

Overnacht in een charmante fjellstue(berghut) en bezoek Vågå Hotel, waar Munchs liefde voor heerlijke maaltijden wordt geëerd met recepten uit het kookboek van zijn overgrootmoeder.

Vågå is ook de toegangspoort tot de Jotunheimen-bergen, het populairste nationale park van Noorwegen. Volgens de Noorse mythologie was Jotunheimen ooit de plaats waar de jotner (trollen) leefden.

Bron: Nasjonalparkriket