De zoete smaak van Noorwegen

Schatten van wereldklasse

En als er iemand in Noorwegen is die echt álles weet van fruit en bessen, dan is het Sætre wel. Deze chef-kok en patissier heeft meerdere medailles gewonnen met het Noorse nationale team van chef-koks, runt een banketbakkerij in Oslo en heeft verschillende boeken over dit onderwerp geschreven.

Tijdens zijn 20-jarige carrière werkte Sætre samen met een aantal van de beste banketbakkerijen, waaronder het Franse Ladurée: het antwoord van de banketbakkerswereld op Gucci.

Het is altijd al zijn missie geweest om de hoogwaardige Noorse ingrediënten te delen met de rest van de culinaire wereld.

'Een aantal van onze ingrediënten zijn simpelweg van wereldklasse, en Noors fruit en Noorse bessen, zoals appels en pruimen, zijn daar perfecte voorbeelden van.'

Smakelijke ervaringen

Noren hebben al boomgaarden sinds de Vikingen zijn begonnen met appels verbouwen, maar het werd pas echt een traditie toen rond de 13e eeuw de monniken naar Noorwegen kwamen.

Tegenwoordig zijn er in heel Noorwegen boomgaarden te vinden.

Niet alleen een trotse, maar ook een lekkere bestemming

'Er gebeuren veel spannende dingen in de Noorse eetcultuur', aldus Sætre.

'Steeds meer mensen houden zich bezig met hoe en waar de ingrediënten worden verbouwd. We willen dat ons voedsel zowel ecologisch als lokaal geproduceerd wordt, en het is een trend geworden om meer te gebruiken van wat we al hebben.'

Steeds meer restaurants krijgen sterren in de Michelingids, en met het winnen van prestigieuze kookwedstrijden en het daarbij in de wacht slepen van de nodige prijzen, heeft Noorwegen een goede positie veroverd op de internationale culinaire kaart.

'Meesters uit gerenommeerde culinaire bestemmingen zoals Spanje, Italië en Frankrijk kijken nu naar het noorden en vragen zich af: Wat is het geheim achter hun geweldige appels? Welke fermentatietechnieken gebruiken ze? Ze zijn op zoek naar kennis en inspiratie, en nu gebruiken ze onze ingrediënten en methodes én experimenteren ze ermee', zegt Sætre.

'Zo gaat dat met Noorse vis al eeuwen, maar we beginnen het nu ook te zien bij fruit en bessen.'

Overal in het land duiken kleinschalige producenten op, en het niveau van kennis en professionalisme ligt hoger dan ooit. Volgens Sætre is dat één van de belangrijkste succesfactoren.

'Zonder ervaren telers die het klappen van de zweep kennen en precies weten wanneer er geoogst kan worden, hebben chef-koks zoals ik geen schijn van kans.'

Ontdek een aantal van de mooiste Noorse fruitdistricten

De beste Noorse gebieden voor fruit en bessen

1. De regio Hardangerfjord

De regio Hardangerfjord in Fjord-Noorwegen neemt 40% van de hele Noorse fruitproductie voor haar rekening. Denk daarbij aan appels, zoete kersen, peren en pruimen. De regio staat bekend als het hart van de Noorse ambachtelijk gemaakte cider, en het merk 'Hardanger-cider' is een geografisch beschermde benaming. Tegenwoordig zijn er ruim 50 fruittelers lid van de cidergilde van Hardanger. Vaar over het Sørfjord met de cider-boot of ontdek de smakelijke fruit- en ciderroute in Ulvik. Hardanger in mei, als er zo'n 600.000 fruitbomen in volle bloei staan, is met geen pen te beschrijven.

2. Het fruitdorpje Gvarv in Telemark

Het fruitdorpje Garv in Telemark staat bekend als hoofdstad van de Noorse appelproductie. Dat kan ook moeilijk anders, want er staan ontelbare fruitbomen die jaarlijks maar liefst 3.000 ton appels en 1.000 ton pruimen en kersen leveren. In het dorp staan een aantal fruitboerderijen waar je verschillende ervaringen kunt opdoen. Denk bijvoorbeeld aan de Lindheim Ølkompani brouwerij die bekend staat om haar heerlijke zuurbier en de Lerkekåsa-wijngaard, de meest noordelijke wijngaard ter wereld, waar je in een wijnvat kunt overnachten.

Meerdere fruittelers in Gvarv zijn in de prijzen gevallen dankzij hun zoete, friszure appelsap, en 'Telemark-appels' is een geografisch beschermde benaming. Elk jaar in september wordt in het dorp het Noorse appelfestival gehouden, een oogstfeest vol streekgerechten, kunst, zang en dans.

3. Het aardbeiendorp Valldal

Dieprood, ongelooflijk zoet en waanzinnig lekker: proef de Noorse aardbeien eens, en je bent vierkant verkocht. In het dorp Valldal in Fjord-Noorwegen worden al ruim 100 jaar aardbeien verbouwd, en de oevers van de Valdøla-rivier zijn bezaaid met aardbeienbedrijven. Ondanks de noordelijke ligging heeft Valldal een mild klimaat dat ideale omstandigheden biedt voor deze alom gewaardeerde bessensoort.

Bij restaurant Jordbærstua, een voor de hand liggende stopplaats tussen Geiranger en Åndalsnes, kun je verschillende gerechten proeven met aardbeien als hoofdingrediënt. Hun beroemde aardbeientaart staat zelfs in de Lonely Planet-gids!

4. De streek rondom het Sognefjord

Het traditionele district Sogn, middenin Fjord-Noorwegen, is één van de oudste Noorse fruitstreken. De streek staat bekend om haar ciderbedrijven waar de cider ambachtelijk wordt gemaakt, zoals het bekroonde Balholm. Ook is de streek gekend om haar talloze fruitbedrijven waar aardbeien, frambozen, pruimen en kersen worden geteeld. De 'fruitroute van Sogn' bestaat uit een netwerk van lokale aanbieders waar je fruit op verschillende manieren zelf kunt ervaren. Overnacht midden in een boomgaard, bezoek een wijngaard, ga aardbeien plukken of geniet van een glas brandewijn met vers fruit én van uitzicht op het fjord. De fruittraditie van Sogn wordt met name hooggehouden door de gemeentes Balestrand, Vik, Leikanger, Sogndal, Luster en Lærdal.

5. De regio Oslofjord

34% van de totale Noorse fruit- en bessenproductie vindt plaats in de regio Oslofjord waar veel fruitbedrijven te vinden zijn. Vaak staan ze midden in een pittoresk cultuurlandschap en er wordt heel wat fruit verbouwd, bijvoorbeeld appels, peren, pruimen, kersen, aardbeien en frambozen. Meerdere fruitbedrijven bieden rondleidingen aan en hebben boerderijwinkels waar je jam, sap en andere lekkere souvenirs kunt kopen.